KMMK:
گزارش وضعیت حقوق بشر در ماه می سال ۲۰٢٠ به کوشش جمعیت حقوق بشر کوردستان با استناد به گزارشهای متعدد رسیدە بە این سازمان حقوق بشری گردآوری شده است.
شایان ذکر است این گزارش به دلیل عدم اجازه حکومت ایران به سازمانها و گروههای حقوق بشری گزارش کاملی نیست و تنها بخشی از نقض سامانمند حقوق بشر در شرق کوردستان را به تصویر میکشد.
حکومت جمهوری اسلامی ایران با بازداشت شهروندان کورد، نقض حقوق مدنی و سیاسی، نقض آزادی عقیده و بیان، نقض حق حیات و امنیت شخصی، تبعیضهای حکومتی، هتک حرمت شهروندان و همچنین شکنجه زندانیان سیاسی و نادیده گرفتن حقوق بنیادین زندانیان سیاسی، ماه مورد بررسی را به پایان رساند.
اعدام
در ماە می اماری از اعدام زندانیان منتشڕ نشدە است. جمهوری اسلامی هیچگاە آمار دقیق و رسمی اعلام نمیکند.
زندان و بازداشت
در این ماە ١٢ شهروند شرق کوردستان توسط نیروهای امنیتی و اطلاعاتی حکومت ایران بازداشت شدە اند. بیشتر بازداشت شدگان بدون اتهام مشخص، بدون وجود حکم قضایی و با ضرب و شتم بازداشت شدەاند.
| عدد | نام | سن | تاریخ | محل |
| 1 | عبدالله ادوایی | ؟ | 4,5202 | سەوڵاوا(سروآباد) |
| 2 | طارق رحیمپور | ؟ | 05.05.2020 | سنه |
| 3 | بنیامین رحیمپور | ؟ | 05.05.2020 | سنه |
| 4 | ادریس گله داری | ؟ | 10.05.2020 | سنه |
| 5 | زانیار نور محمدی | ؟ | 10.05.2020 | سنه |
| 6 | سعید رشیدی | ؟ | 11.05.2020 | مهاباد |
| 7 | محمد علی لشکری | ؟ | 11.05.2020 | مهاباد |
| 8 | سمیع شریفیان | 17 | 13.05.2020 | پیرانشار |
| 9 | عباس صدیقی | ؟ | 17.05.2020 | پیرانشار |
| 10 | یوسف ابراهیم زاده | ؟ | 22.05.2020 | شنو |
| 11 | شهاب آجی | ؟ | 22.05.2020 | نقده |
| 12 | اسلام انباخون | ؟ | 23.05.2020 | اورمیە |
کولبران
دراین ماه نیز تعدادی از کولبران شرق کوردستان توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران کشته و یا زخمی شده اند. دراین ماه ١٦ کولبر و کاسبکار کشته و ٢٤ کولبر و کاسبکار زخمی شده اند.
کولبر و کاسبکار کشتە شدە
| عدد | اسم | سن | تاریخ | محل | علت |
| 1 | محمود مرادی | 22 | 03.05.2020 | هنگژاله بانه | شلیک نیروهای مسلح حکومت |
| 2 | محمد ابراهیم زاده | ؟ | 03.05.2020 | نوکان- کانی زرده | شلیک نیروهای مسلح حکومت |
| 3 | لقمان چهارگوشە | ؟ | 09.05.2020 | بلە سووری خوارێ | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 4 | کیوان کوثری | ؟ | 09.05.2020 | بانه | سقوط از ارتفاع |
| 5 | کامران مولان نیا | 32 | 12.05.2020 | سردشت | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 6 | آرام مولودی | 25 | 17.05.2020 | شنو | سقوط در رودخانە |
| 7 | بهرام یوسفی | ؟ | 17.05.2020 | مرز قطور | شلیک نیروهای مرزی ترکیه |
| 8 | سفر ایل افکن | 37 | 20.05.2020 | شنو | شلیک نیروهای مسلح حکومت |
| 9 | قادر یادساره | 21 | 23.05.2020 | مرزی بودند | شلیک نیروهای مرزی ترکیه |
| 10 | ارسلان احمدی | ؟ | 24.05.2020 | مرزی صومابرادوست | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 11 | کامران گولان | ؟ | 25.05.2020 | مرز سردشت | شلیک مستقیم نیروهای سپاه پاسداران |
| 12 | محسن درویشزاده | 26 | 29.05.2020 | منطقهی الند | شلیک نیروهای مسلح حکومت |
| 13 | ابراهیم جوردیزج | 28 | 29.05.2020 | منطقهی الند | شلیک نیروهای مسلح حکومت |
کاسبکار کشتە شدە
| عدد | اسم | سن | تاریخ | محل | عامل |
| 1 | سینا مام سلیمی | ؟ | 22.05.2020 | سقز | نیروی انتظامی |
| 2 | هادی گولابی | ؟ | 29.05.2020 | شهر بروجرد | نیروی انتظامی |
| 3 | بهزاد صالحی | 18 | 19.05.2020 | کرماشان | نیروهای مسلح |
کولبر و کاسبکار زخمی
| عدد | اسم | سن | تاریخ | محل | علت |
| 1 | صدیق احمدی | ؟ | 03.05.2020 | چالدران | شلیک نیروهای مسلح حکومت |
| 2 | منصور چهارگوشە | ؟ | 09.05.2020 | بلە سووری خوارێ | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 3 | میثم محمدی | ؟ | 09.05.2020 | بلە سووری خوارێ | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 4 | نوزاد | ؟ | 15.05.2020 | هورامان | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 5 | ؟ | ؟ | 15.05.2020 | هورامان | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 6 | رضا سرشیری | ؟ | 17.05.2020 | روستای وکیل | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 7 | منافع حسنزاده | ؟ | 17.05.2020 | روستای وکیل | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 8 | بهزاد رمضانی | ؟ | 17.05.2020 | روستای وکیل | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 9 | شمس الدین عمرپور | ؟ | 17.05.2020 | مرز بین شرق و شمال | شلیک نیروهای مسلح ترکیە |
| 10 | سالار | ؟ | 21.05.2020 | مرز نوسود | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 11 | کیهان | ؟ | 21.05.2020 | مرز نوسود | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 12 | ذکریا | ؟ | 21.05.2020 | مرز نوسود | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 13 | محمد امینی | ؟ | 21.05.2020 | مرز نوسود | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 14 | منصور | 30 | 22.05.2020 | مرزی بیتوش | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 15 | بختیار | 32 | 22.05.2020 | مرزی بیتوش | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 16 | ؟ | ؟ | 23.05.2020 | مرزی بودند | شلیک نیروهای مرزی ترکیه |
| 17 | ؟ | ؟ | 23.05.2020 | مرزی بودند | شلیک نیروهای مرزی ترکیه |
| 18 | ؟ | ؟ | 23.05.2020 | مرزی بودند | شلیک نیروهای مرزی ترکیه |
| 19 | رودان احمدی | ؟ | 24.05.2020 | مرزی صومابرادوست | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 20 | توران احمدی | ؟ | 24.05.2020 | مرزی صومابرادوست | شلیک نیروهای مرزبانی |
| 21 | کامیل گوهری | ؟ | 29.05.2020 | مرزپیرانشهر | شلیک مستقیم نیروهای سپاه پاسداران |
| 22 | کمال گوهری | ؟ | 29.05.2020 | مرزپیرانشهر | شلیک مستقیم نیروهای سپاه پاسداران |
| 23 | رسول چپلک | ؟ | 29.05.2020 | مرزپیرانشهر | شلیک مستقیم نیروهای سپاه پاسداران |
| 24 | علی خزرزاده | ؟ | 30.05.2020 | بانه | شلیک نیروهای مرزبانی |
خودکشی، خودسوزی و قتل
در این ماە ٦ نفر خودکشی و خودسوزی کردەاند.
| عدد | اسم | سن | تاریخ | محل | علت |
| 1 | هادی یزدانی | 47 | 01.05.2020 | سقز | نامشخص |
| 2 | شیلان شبرنگ | 16 | 03.05.2020 | هورامان | مشکلات خانوادگی |
| 3 | زینب کودکی | 11 | 07.05.2020 | ایلام | فقر |
| 4 | اصغر خسروی | 25 | 18.05.2020 | روانسر | بیکاری |
| 5 | مفیده حسین نژاد | 18 | 24.05.2020 | سقز | ازدواج اجباری |
| 6 | حاصل التون | 19 | 26.05.2020 | پیرانشهر | نامشخص |
مین
در نتیجە انفجار مین دو نفر زخمی شدە اند
| عدد | اسم | سن | تاریخ | محل |
| 1 | بهروز باقری | 30 | 07.05.2020 | قلاویزان |
| 2 | محمد صالحی | 46 | 15.05.2020 | بانه |
در پایان جمعیت حقوق بشر کوردستان از مردم شرق کوردستان میخواهد کە در احقاق حقوق خود کوشا باشند و سعی نمایند هرگونه تبعیض و نابرابری را کە از جانب جمهوری اسلامی ایران به آنها روا داشته میشود را بە گوش جهانیان برسانند.
جمعیت حقوق بشر کوردستان
