گزارش ماە مارس جمعیت حقوق بشر کوردستان در رابطە با نقض حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران در شرق کوردستان

جمعیت حقوق بشر کوردستان هر ماە گزارش ماهانە نقض حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران در شرق کوردستان را جمع آوری و منتشر می نماید.گزارش ماە مارس جمعیت حقوق بشر کوردستان در رابطە با نقض حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران در شرق کوردستان

در ماە مارس نیز شاهد نقض گستردە حقوق بشر در شرق کوردستان بودەایم، کە در آن جمهوری اسلامی ایران بە اشکال گوناگون حقوق جمعی و فردی جامعە را نقض کردە است.

بازداشت شهروندان، فعالان سیاسی و مدنی در این ماە نیز یکی از موارد اصلی نقض حقوق بشر در کوردستان بود، کشتار و زخمی شدن کولبران از موارد مهم دیگری بود کە در این ماە نیز قربانی داشت. تعطیلی مراکز کار مانند کارگاە و کارخانەها، بیکاری و معضلات اجتماعی از موارد دیگری میباشد کە جامعە کوردستان را با بحران روبرو کردە است. نقض حقوق زنان، خودکشی و خودسوزی زنان نیز از مواردی است کە همچنان گریبانگیر جامعە شرق کوردستان بودە و این ماە نیز قربانی بە جایی گذاشت.

بازداشت و زندان

 فرزانه جلالی فعال مدنی و مدافع حقوق زنان روز بیست‌ودو اسفندماه ۹۵، با تودیع وثیقه سیصد میلیون تومانی به‌صورت موقت آزاد شد.

دوشنبه ۷ فروردین ماه ۱۳۹۵ شمسی, دو شهروند کورد اهل “بوکان”در شرق کوردستان با اسامی “سعید رشیدزاده” ۲۶ ساله و “آمانج قر قربانی” ۲۹ ساله, به دلایل نامعلومی توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شدند.

فعالان مدنی و کارگری بازداشت شدە ،کورد در شهرهای کامیاران و سنندج “شرق کوردستان” در  وضعیتی نامعلوم بسر میبرند در چند هفته گذشته بعد از بازداشت چندین فعال کارگری و مدنی در شهرهای کامیاران و سنندج از سوی نیروهای امنیتی بازداشت شدند.

نیروهای امنیتی در شهر مریوان در شرق کوردستان، در جریان دستگیری‌های گسترده، دستکم بیست تن را بازداشت کردەاند، که تعدادی از آنها از اعضای شوراهای روستاها و نهادهای محیط زیست این شهر میباشند.

روز شنبه ٢٨ اسفندماه نيروهاى اداره ى اطلاعات شهر سنه بدون در دست داشتن حكمى به منزل مادر ” محمد قوامى” واقع در بلوار چمران هجوم برده ضمن تفتيش منزل ، با اعمال تهديد و فشار خانوادە نامبردە را ترساندە اند.

شب چهارشنبه بیست و پنجم اسفندماه، نیروهای لباس شخصی جمهوری اسلامی به همراهی شخصی بنام عباس غلامی معروف به عباس لک، باهجوم به منزل «افشین سهراب زاده» زندانی سیاسی کورد و تفتیش خانه، باعث زخمی شدن مادر این زندانی کورد از ناحیه ی سر گردیدند.

تاریخ جلسه دادگاه تجدیدنظر سعید شیرزاد، زندانی سیاسی محبوس در زندان رجایی کرج بعد از گذشت یک سال و نیم از تاریخ دادگاه بدوی، تعیین گردید.

پنجشنبه ١٩ اسفندماه نيروهاى ويژه زندان اروميه با هجوم به بند زندانيان سياسي و تفتيش و تخريب أموال زندانيان ، دست نوشته هاى سعيد سنگر كه يكى از زندانيان قديمى كورد در اين زندان ميباشد را ضبط و با خود برده‌اند.

چهارم اسفندماه ١٣٩٥ شمسي ٤ شهروند كورد اهل روستاى ” گاميش گولي” از توابع مياندوآب ، به نامهاى ( كيوان تهازاده ، ميلاد عبدى ، هلمت عبدالهى ، سعيد سياهى ) كه پارسال بازداشت شده بودند هر كدام با قرار وثيقه به صورت مشروط ازاد شدند ، بعد از تشكيل دادگاه و سرانجام بررسي پرونده ى انها توسط دادگاه جمهورى اسلام ايران محكوم به ٦٠ سال حبس در زندان مياندوآب شدند.

اداره اطلاعات ایران اجازه ملاقات فرزانه جلالی با خانواده اش را نداد .

دوشنبه شانزدهم اسفندماه ١٣٩٥ شمسي، جلسه دادگاه تجديد نظر عثمان إسماعيلي و محمود صالحى در شعبه ٤ برگزار شد.

محمود صالحی فعال کارگری کوردبعد از ۲۹ سال مورد بازخواست و بازجویی مجدد  قرار گرفت.

كشنبه ١٥ اسفند ماه، ماموران ادارەی اطلاعات جمهـورى اسلامى در شهـرستان سنه، با ورود به محل كار دو نفر به اسامى ( مظفرصالحى نيا ) و ( شریف ساعد پناه ) از فعالين سنديكاى كارگرى در شهـرستان سنه به ايشان اعلام كرده اند، كه حق شركت در هـيچ اجتماع كارگرى را ندارند.

یکشنبه پانزدهم اسفندماه دو زندانی به نام‌های (یوسف علیزاده ۸۰ ساله و اهل خوی) و همچنین (رمضان سبزی اهل ماکو) که به اتهام قتل در زندان می‌باشند و پیش‌تر حکم اعدام آنان تائید شده است، برای اجرای حکم قصاص به سلول‌های انفرادی زندان ارومیە منتقل شدند.

یکشنبه پانزدهم اسفندماه دو زندانی به نام‌های (یوسف علیزاده ۸۰ ساله و اهل خوی) و همچنین (رمضان سبزی اهل ماکو) که به اتهام قتل در زندان می‌باشند و پیش‌تر حکم اعدام آنان تائید شده است، برای اجرای حکم قصاص به سلول‌های انفرادی زندان ارومیە منتقل شدند.

اعدام

 سه‌شنبه بیست و چهارم اسفند، در زندان مرکزی ارومیه، ۴ تن به نام‌های (چنگیز بادوزاده، عبدالواحد حامدی، کیومرث فریدان و اکرام حسن‌زاده) به دار آویخته شدند.

جمعه سيزدهم اسفندماه ١٣٩٥ شمسي دو زندانى كورد در زندان شهر اروميه در شرق كوردستان براى إجراى حكم اعدام از بند ١٥ زندان مركزى به سلولهاى انفرادى منتقل شدند.

۱۶ اسفندماه سال جاری دو زندانی کورد که به سلول‌های انفرادی انتقال داده‌شده بودند. به دار آویخته شدند. رمضان سبزی اهل ماکو و یوسف علیزاده اهل خوی در شرق کوردستان به اتهام قتل به اعدام محکوم‌شده بودند که حکم قصاص این دو زندانی روز جاری اجرا شد.

کۆلبەران

۴شنبه ۹ فروردین در منطقه ی آلان سردشت، نیروهای هنگ مرزی جمهوری اسلامی ایران به روی یک کولبر کورد  با نام “امید گوهری” ۲۶ ساله و متاهل آتش گشودند که در نتیجه به سختی زخمی شد.

چهارشنبه دومين روز از سال ١٣٩٦ شمسي ، چهار كولبه ر بر اثر ريزش بهمن در نواحى شهر خوى از شرق كوردستان جان خود را از دست دادند.

سه‌شنبه هفدهم اسفندماه سال۱۳۹۵،در منطقه‌ی مرزی “آواجیق”از توابع چالدران،نیروهای مرزی جمهوری اسلامی به روی یک کولبر کورد بنام(سعید حسن وش۲۸ساله،عیالوار و صاحب یک فرزند و اهل روستای عرب کندی) آتش گشودند و نامبرده دردم جان سپرد.

کشتار

روز جمعه ٢٧ اسفندماه ١٣٩٥ شمسي در خط مرزى شرق و شمال كوردستان، نيروهاى انتظامى مستقر در روستاى «گلالى» از توابع شهر ماكو در شرق كوردستان به سوى چندين نَفَر تيراندازى ميكنند كه در نتيجه ان شهروند كورد اهل روستاى گلالي به نام «قادر آسام» و یک شهروند افغانستانی کشتە میشوند.

کولبەری کورد اهل روستای «دویسه» با مشخصات «ناصر دریایار روز ۲۳ اسفند، ۱۳۹۵ شمسی در گردنه «ته‌ته» در استان سنه در شرق کوردستان به دلیل سرمای شدید و تگرگ جان سپرد.

در نواحى شهر سردشت شرق كوردستان با شليك مستقيم نيروهاى انتظامى جمهورى اسلامى ايران يك كولبر جانش را ازدست داد.

تاريخ پنج شنبه ماه اسفند،١٣٩٥/١٢/١٢خورشيدى، نيروهـاى انتظامى جمهـورى اسلامى ايران در شهـرستان  نوسود از توابع نودشه، ماشينى را  بە گلولە بستند کە منجر بە كشته شدن چند كاسب كار شد

 یک کولبر ۱۷ ساله‌ی کورد که به همراه ۴ کولبر دیگر در ارتفاعات کوهستانی منطقه مرزی «بیوران» از توابع شهرستان سردشت گرفتار کولاک شدید شده بودند، براثر سرمازدگی جان باخت.

کارگری

در حين كار يك كارگر كورد از طبقه ى ٦ يك مجتمع مسكونى واقع در خيابان آزادى به پايين سقوط و جانش را از دست مي دهد.

جمعه۱۳ اسفند ماه سال جاری یکی از اهالی روستای زوباران از توابع بخش باجگیران قوچان در اطراف روستا با گلوله ای عمل نکرده از رزمایش سپاه  مواجه شده و گلوله منفجر می شود. نامبردە بر اساس شدت جراحات واردە جان باختە است.

 شمال کوردستان

نماينده هاى حزب دموكراتيك خلق ها ، صلاح الدين دميرتاش رئيس مشترك اين حزب ، سباحت تونجل رئيس مشترك حزب مناطق دموكراتيك خلق ها و عبدالله زيدان نماينده حزب نامبرده كه در زندان بسر مى برند، در اعتراض بە سیاست های دولت ترکیە اعتصاب غذا کردند.

دادگاه جرایم سنگین ترکیە در دیاربکر(ئامەد) شمال کوردستان، کامران یوکسک رییس مشترک حزب آشتی و دموکراسی د.ب.پ را به اتهام عضویت در سازمانهای غیر قانونی به۸سال و۹ماه زندان محکوم نمود. همچنین همان دادگاه در شمال کوردستان دیروز۲۸مارس به پرونده ی مربوط به(( ک.ج.ک ) که از سال ۲۰۰۹ شروع شده بود، پایان داد و ۹۹ سیاستمدار کورد را در مجموع به ۱هزار و ۱۰۹ سال و۱۰ ماه و ۲۲ روز زندان محکوم کرد.

زندانیان شهر ماردین که پیشتر ۸ نفر از آنها بصورت نوبتی اعتصاب غذا را شروع کرده بودند، امروز ۴۰نفر دیگر از زندانیان نیز به جمع اعتصابیون پیوستند.

دادگاه ترکیه در شهر نصیبین شمال کوردستان, برای هنرمند کورد”زارا دوغان”, حکم ۳سال زندان را صادر کرد. گزارش حاکی از آنست که “زارا دوغان”به اتهام کشیدن تصاویر ویرانە شهرهای شمال کوردستان بە زندان افتادە است.

روز ٢١ مارس ٢٠١٧ ميلادى كه مصادف با اولين روز مراسم نوروز در شهر آمد از شمال كوردستان بود ، مرد جوانى به نام كمال كوركوت اهل شهر ملاتيه كه براى شركت در مراسم نوروز به شهر آمد رفته بود از سوی نیروهای نظامی ترکیە کشتە شد.

١٧ مارس ٢٠١٧ ميلادى يك جوان ١٧ ساله كورد مورد اصابت گلوله از طرف نيروهـاى مسلح ارتش تركيه قرار گرفت و جان خود را از دست داد.

جنایات انسانی که هرروزه در «شمال کوردستان» اتفاق میفتد «نسل‌کشی» یک ملت است.

در ١٨ ماه گذشته در شمال كوردستان ٢ هزار نَفَر كشته و ٣٥٥ هزار نفر آواره و ١٨٠٠ ساختمان كاملاً تخريب كه توسط نيروهاى ارتش تركيه انجام شده است.

١٠ مارس ٢٠١٧ ميلادى رئيس مشترك حزب دموكراتيك خلقها شعبه سيرت به نام عبدالله چتين در شهر سيرت شمال كوردستان در منزل شخصى خود بازداشت شد.

بیکاری و معضلات اقتصادی و اجتماعی

سفر حسن روحانى به استان سنه در حالی است کە معضل بيكارى این استان بيش از ٥٠٪‏ است.

بالاترین نرخ بیکاری به ترتیب متعلق به استان های کرماشان با ۲۴.۴% و در ردەی سوم استان سنە با ۲۰.۵%می باشد.

فروپاشی اجتماعی /۱۶۰۰۰ هزار طلاق/ زلزله خاموش در شرق کوردستان

١٩ اسفند ماە کارمندان ادارە اموزش و پرورش همچنین بازنشستگان این ادارە بە وضعیت نامناسب حقوقی خود دست بە اعتراض زندند در گزارش امدە است کە در شهر مریوان بیش از ٣٠٠ ، در شهر سنندج حدود ٥٠٠  در سقز بیش از ٣٠٠ ، در کرماشان بیش ٦٠٠ نفر از کارمندان و معلمان و همچنین بازنشستگان این ادارە در مقابل ادارەی اموزش و پرورش این شهرستنها دست بە اعتراض زدەاند

نهادهای بین الملی و ایران

روز جمعه ٤ فروردين ماه سال ١٣٩٦ بر خلاف خوسته هاى جمهورى اسلامى ايران ، شوراى حقوق بشر سازمان ملل با رأى مثبت مأموريت گزارشگر ويژه حقوق بشر ايران را تمديد کرد.

گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران و شرق كوردستان را منتشر می‌کند. گزارشگر ويژه سازمان ملل، روز دوشنبه گزارشى را در رابطه با موارد نقض حقوق بشر در ايران منتشر و به وضعيت و شرايط بد زندان‌ها و سطح هشداردهنده‌ی اعدام‌ها در كوردستان ابراز نگرانی کرد. در این گزارش امدە است کە نیمی از زندانیان سیاسی و مدنی در ایران، کورد هستند

حقوق فرهنگی و اجتماعی

در شهـرهـاى بزرگ شرق كوردستان اجراى هـر نوع برگذاری مراسم نوروز ممنوع اعلام گردید. و این در حالی است با تجمع نیروهای مختلف امنیتی جمهوری اسلامی ایران در سطح شهرهای شرق کوردستان ،فضا را ملیتاریزه کردەاند.

در پى پخش شدن يك برنامە تلویزیونی کە در شبكه ٢ صدا و سيماى در تاريخ ١٣٩٦ خورشيدى به نمايش گذاشته شده بود،  در آن فرهـنگ و كلتور ملت کوردستان بی احترامی و توهین شدە است.

در شهر بروجرد استان لورستان در شرق كوردستان مدت ٣ روز است زباله‌های اين شهر به دلیل دست از كار كشيدن كارگران شهردارى جمع‌آوری نشده‌اند، مردم معترصند.

دختر دانش‌آموز كلاس سوم ابتدائي به نام نارين فرزند كامل اهل روستاى كرآباد از توابع شهرستان سروآباد در شرق كوردستان نزديك به دو ماه پيش براثر تنبيه بدنى معلم دچار خونريزى از ناحيه بينى شد

روزنامەنگاران

مرگ روزنامه نگار كورد نوژيان ارهان طبق گزارش رسيده به جمعيت حقوق بشر كوردستان ، روزنامه نگار كورد” طوبا اكيلماز ” معروف به “نوژيان ارهان ” كه در پي حمله ى پيشمرك هاى حزب دمكرات كوردستان عراق در روز سوم مارس ٢٠١٧ ميلادى به خانه سور زخمى شده بود ، جان خود را از دست داد.

خودکشی

۲۲ اسفندماه ۱۳۹۵، پسری ۱۸ ساله بنام «آراس ایل‌بیگی» در شهرستان مریوان، خود را حلق‌آویز و به زندگی خود پایان داده است.

روز «۲۱ اسفند ۱۳۹۵» شمسي پسری ۱۸ ساله بنام «شادمان ابراهیمی» فرزند محمدابراهیمی، اهل روستای «تخت زنگی» از توابع شهر کامیاران در شرق کوردستان با اسلحه «ته پر» به زندگی خود خاتمه داد.

دختر ۱۷ ساله‌ی کورد بنام «شیوا پژدم» اهل روستای ساروقامیش از توابع بوکان، به علت مخالفت پدرش با ادامه‌ی تحصیل وی، با خوردن چند قرص به زندگی‌اش پایان داد.

دهم اسفندماه ١٣٩٥ شمسي جوان ٢٠ ساله ى به نام “سروش معرفت ” در محله ” سرقبران شهر سقز شرق كوردستان با حلق آويز كردن خود به زندگي اش پايان داد.

محیط زیست

ساختن پالايشگاه نفتى توسط حكومت جمهـورى اسلامى ايران در شهـرستان مريوان، دانشجويان دانشگاه پيام نور را به ايجاد حركات اعتراضى علیه اجراى اين پروژه واداشت.

مین

خطر انفجار مین در (٧٠٦٢٥٠ )هکتار از “اراضی شرق کردستان وجود دارد

 دیگر

خطر تحویل پناهجوی سیاسی کورد در فنلاند به جمهوری اسلامی ایران

نقض گستردە حقوق بشر توسط حکومت جمهوری اسلامی ایران بارها با واکنش و اعتراض نهادهای بین المللی مواجە شە است. سازمان ملل و اتحادیە اروپا هر کدام بارها گزارشهای مفصلی از وضعیت اسفناک حقوق بشر در ایران منتشر کردە و نگرانی خود را در این رابطە اظهار کردەاند، اما در عرصە عمل تاکنون واکنشی عینی از آنها دیدە نشدە است.

جمعیت حقوق بشر کوردستان ضمن ابراز نگرانی خود از وضعیت اسفناک حقوق بشر و موارد گستردە اعدام، کشتار کولبران، زندان و احکام سنگین زندان، از جامعە جهانی می خواهد ، مسئلە حقوق بشر در ایران و شرق کوردستان را مورد توجە قرار دادە و آن را قربانی مسائل و روابط سیاسی نکنند.

جمعیت حقوق بشر کوردستان